09/02/2026
Be careful. Your mobile phone is a spy .
මේ වෙලාවට ෆෝන් එකේ ඩේටා (Data) ඔෆ් කරන්න. නැත්නම් සිද්ධ වෙන්නේ මහා විනාශයක්! - පසුව අපිට ස්තූති කරන්න. 📵🤫
ඔයා කඩේක බඩු ගන්න ගියාම, ගෙදරදි කාත් එක්ක හරි ප්රශ්නයක් කතා කළාම, ඊටපස්සේ ෆේස්බුක් එද්දි ඒකට අදාළ දැන්වීම් (Ads) පෙන්නනවා දැකලා තියෙනවද?
"ෆෝන් එක අපේ කතා අහන් ඉන්නවද?" පිළිතුර ඔව්! ඔබේ ෆෝන් එකේ දත්ත ක්රියාත්මකව පවතින විට (Data On), විවිධ ඇප්ස් සහ ඇල්ගොරිතම මගින් ඔබේ හැසිරීම් නිරීක්ෂණය කරනවා.
ඔබේ පෞද්ගලිකත්වය, මුදල් සහ මානසික නිදහස බේරාගන්න නම්, මේ අවස්ථා 10 දී අනිවාර්යයෙන්ම Data/WiFi ඔෆ් කරන්න. 👇
01. බැංකු ගනුදෙනු සහ රහස් අංක ගැන කතා කරන විට (Financial Discussions) 💳 ඔබ කාටහරි මුදල් වගයක් යවනවා නම්, පාස්වර්ඩ් එකක් කියනවා නම්, හෝ ඔබේ බැංකු ගිණුම් විස්තර කටහඬින් කියනවා නම් Data ඔෆ් කරන්න. සමහර අනාරක්ෂිත ඇප්ස් (Malware) වලට පුළුවන් පසුබිමේ ඉඳන් (Background) ඔබේ මයික්රොෆෝනය හරහා ඒ දත්ත රෙකෝඩ් කරගන්න. බැංකු ඇප් එකට ලොග් වෙන්න විතරක් ඩේටා ඔන් කරන්න.
02. වෛද්යවරයෙක් හමුවන විට හෝ ලෙඩක් ගැන කතා කරන විට (Medical Privacy) 🏥 ඔබට තියෙන රෝගී තත්ත්වයක් ගැන වෛද්යවරයා එක්ක කතා කරනකොට Data ඔෆ් කරගන්න. නැත්නම් වෙන්නේ Google හෝ Facebook ඇල්ගොරිතම මගින් ඔබව "රෝගියෙක්" ලෙස වර්ග කරලා, බෙහෙත් වර්ග, ඉන්ෂුවරන්ස් සහ පෞද්ගලික රෝහල් වල දැන්වීම් වලින් ඔබේ ෆෝන් එක පුරවන එකයි. ලෙඩේට වඩා ඒක වදයක් වේවි.
03. ඉතාම පෞද්ගලික රණ්ඩු හෝ සාකච්ඡා මැද (Private Arguments) 💔 ඔබ බිරිඳ/සැමියා හෝ පෙම්වතා එක්ක බහින්බස් වීමක් වෙනවා නම් ඩේටා ඔෆ් කරන්න. Social Media ඇල්ගොරිතම කොච්චර දියුණුද කියනවා නම්, ඔබේ කටහඬේ තියෙන ආතතිය (Stress levels) සහ පාවිච්චි කරන වචන (Keywords) හඳුනාගෙන, ඔබට "දික්කසාද නීතිඥයින්" හෝ "මානසික උපදේශන" ගැන දැන්වීම් එවන්න පුළුවන්. ඒක හරිම භයානකයි.
04. ගුවන් ටිකට් හෝ හෝටල් බුක් කරන්න කලින් (Before Booking Flights/Hotels) ✈️ ඔබ යාළුවොත් එක්ක "අපි ලබන මාසේ බාලි යමු" කියලා කතා වුණා කියමු. ඊට පස්සේ බැලුවොත් ටිකට් ගණන් වැඩි වෙලා තියෙන්න පුළුවන්. මේකට කියන්නේ "Dynamic Pricing" කියලා. ඔබ යන්න ප්ලෑන් කරන බව අන්තර්ජාලය දැනගත්තම, ඉල්ලුම වැඩියි කියලා පෙන්නලා මිල ඉහළ දානවා. ප්ලෑන් කරන වෙලාවට Data Off කරන්න. හොයද්දි Incognito Mode දාන්න.
05. රාත්රී නින්දට යන විට (Sleeping Time) 😴 මේක සෞඛ්යමය හේතුවක්. රෑට Data On කරලා තිබ්බම එක දිගට එන Notifications සද්දේ නිසා ගැඹුරු නින්දට (Deep Sleep) යන්න මොළයට බැරි වෙනවා. ඒ වගේම දුරකථනය දිගින් දිගටම කුළුණු (Towers) එක්ක සම්බන්ධ වෙන්න සිග්නල් හොයන නිසා නිකුත් වන විකිරණ (Radiation) ප්රමාණය අවම කරගන්න මේක උදව් වෙනවා.
06. ඉඩම් ඔප්පු හෝ නීතිමය වැඩ කටයුතු වලදී (Legal Discussions) ⚖️ නීතිඥයෙක් හමුවෙන්න ගියාම හෝ උසාවි කටයුත්තක් ගැන කතා කරනකොට Data අනිවාර්යයෙන්ම Off කරන්න. ඔබේ නඩු වලට අදාළ තොරතුරු, විරුද්ධ පාර්ශවයට විකුණන්න පුළුවන් මට්ටමේ දත්ත සොරාගැනීම් අද තාක්ෂණයේ තියෙනවා. ආරක්ෂාව තමයි වැදගත්ම.
07. ෆෝන් එක චාජ් කරන අතරතුර (While Charging) ⚡ ෆෝන් එක චාජ් වෙන ගමන් Data On කරලා තිබ්බම, පසුබිමේ ඇප්ස් අප්ඩේට් වෙනවා, මැසේජ් එනවා. මේ නිසා ප්රොසෙසර් එක රත් වෙලා බැටරියට හානි වෙන්න පුළුවන්. ෆෝන් එක ඉක්මනට චාජ් කරගන්න ඕන නම් Data Off කරලා (හෝ Airplane Mode දාලා) චාජ් කරන්න.
08. සිග්නල් අඩු ප්රදේශ වලදී (Low Signal Areas) 📶 ඔබ කැලෑවක හෝ සිග්නල් අඩු තැනක ඉන්නවා නම් Data Off කරන්න. නැත්නම් ඔබේ ෆෝන් එකේ ඇන්ටනාව මුළු පණ දාලා ළඟම තියෙන ටවර් එක හොයනවා. මේකෙන් ෆෝන් එක රත් වෙනවා වගේම, බැටරිය විනාඩි ගානකින් බහිනවා.
09. නාන කාමරය හෝ ඇඳුම් මාරු කරන විට (Privacy Protection) 🚿 මේක විහිළුවක් නෙවෙයි. හැකර්වරුන්ට පුළුවන් සමහර ඇප්ස් හරහා ඔබේ කැමරාව රහසිගතව ඔන් කරන්න. ඔබ නොදැනුවත්ව ඔබේ නිරුවත් දර්ශන ලීක් වෙන්න පුළුවන් පොඩි ඉඩක් හරි තියෙනවා නම්, ඒ ඉඩ අහුරන්න ඩේටා ඔෆ් කරලම යන්න.
10. ජීවිතය විඳින වෙලාවට (Quality Time) ❤️ පවුලේ අය එක්ක කෑමක් කනකොට, පොඩි දරුවා එක්ක සෙල්ලම් කරනකොට ඩේටා ඔෆ් කරන්න. නැත්නම් "ටිං" ගාලා එන නොටිෆිකේෂන් එකකින් ඔයාගේ අවධානය කැඩෙනවා. ඒ සුන්දර මොහොත ආයේ ගන්න බෑ. ඩිජිටල් ලෝකෙට වඩා ඇත්ත ලෝකේ වටිනවා.
මේ පුරුද්ද අද ඉඳන්ම පටන් ගන්න. ඔබේ යාළුවන්ටත් දැනගන්න Share කරන්න. 🔄
උපුටා ගැනීමකි.
ලිපියේ මුල් හිමිකරුට ස්තූතියි 🙏❤️
