10/11/2021
🌈🌈 TRẺ DƯỚI 3 TUỔI, KHẢ NĂNG GIAO TIẾP NHƯ THẾ NÀO?
Con người khác con vật ở ngôn ngữ. Ngôn ngữ là phương tiện để giao tiếp, có vai trò quan trọng đối với nhận thức, tư duy của chúng ta. Trí thông minh ngôn ngữ là rất quan trọng.
Cửa sổ để phát triển trí thông minh ngôn ngữ ở trẻ là 4 năm đầu đời, đặc biệt 2 năm đầu là cửa sổ mở toang, trẻ tiếp nhận vô thức mọi thông tin với tốc độ cực nhanh. Nếu ba mẹ bỏ qua giai đoạn cửa sổ này, trẻ có thể khó đạt được sự phát triển tối ưu về ngôn ngữ. Vì vậy, ba mẹ cần tận dụng tối đa giai đoạn “vàng” này để khai mở cho con. Để làm được, ba mẹ cần hiểu biết đúng đắn về quá trình phát triển ngôn ngữ ở trẻ để có những tác động phù hợp.
🌈 Giai đoạn ở trong bụng mẹ
Khi còn trong bụng mẹ, trẻ đã có sự nhận thức về ngôn ngữ khi bộ não được kích hoạt (trước đó, bé sống nhờ vào cảm giác của mẹ). Trong giai đoạn này, trẻ làm quen với nhiều loại âm thanh khác nhau như nhịp tim đập, giọng nói của mẹ và của ba, tiếng nhạc,... Con sẽ phản ứng lại khi nghe những âm thanh ấy. Khi được sinh ra, trẻ có thể nhận biết được âm thanh quen thuộc mà con đã được tiếp xúc trước đó. Chính vì vậy, ba mẹ nên thường xuyên thai giáo cho con như trò chuyện, đàn, hát, mở nhạc du dương... cho bé nghe; ba mẹ dành những lời nói, cử chỉ yêu thương cho nhau,..
🌈 Giai đoạn dưới 1 tuổi
🌺 Từ 0 - 3 tháng tuổi
Khi vừa lọt lòng, trẻ đã bắt đầu giao tiếp, nhưng không phải bằng lời nói, mà là tiếng khóc bản năng để biểu lộ cảm giác lo sợ, bất an, đói, mệt... Từ tháng thứ 2, trẻ bắt đầu phát ra những tiếng “ọ ẹ” thể hiện sự thích thú, có thể hướng sự chú ý đến nguồn phát ra âm thanh, biết lắng nghe tiếng nói của những người xung quanh, biết giật mình khi nghe những âm thanh to, cười ra tiếng,... Ở cuối giai đoạn này, trẻ có thể nhận ra được những âm thanh có mục đích và đáp lại bằng những hành vi đơn giản, ví dụ như: nín khóc khi nghe ba mẹ an ủi “ba mẹ đây, ba mẹ đây”, ngủ dễ dàng khi nghe tiếng ru của mẹ…; phân biệt được giọng nói của ba mẹ với người khác;... Ba mẹ cần nhập tâm cho con những lời mặc khải chúc phúc, lời nói tích cực, giàu tình yêu thương, nhân văn, hướng thiện, tốt đẹp để con được mặc khải tinh hoa loài người và thêm vốn từ vựng ý nghĩa.
🌺 Từ 4 - 6 tháng tuổi
Trong giai đoạn này, ba mẹ có thể nghe thấy những thanh âm dễ thương khi chơi đùa cùng con. Trẻ biết ê a và thích bắt chuyện với mọi người theo cách riêng của con. Trẻ biết phát âm phản xạ lại khi nghe ba mẹ hát. Bé cũng có thể bày tỏ mong muốn của mình bằng cách tạo ra tiếng ê a, đập tay chân, gõ đồ chơi,... để thu hút sự chú ý của ba mẹ. Ngoài ra, bé cũng đã phân biệt được giọng nói tức giận hay trìu mến, ngừng khóc khi nghe lời an ủi. Ở tháng thứ 6, trẻ có thể nhận ra tên mình và biết quay đầu sang hướng có người gọi bé, lặp đi lặp lại những âm tiết đầu tiên chưa có nghĩa.
🌺 Từ 7 - 9 tháng tuổi
Ở giai đoạn này, bé có thể lặp lại những từ đơn giản, có âm tiết giống nhau như “ma ma”, “ba ba” “bà bà”, “da da”.... Bé cũng bắt đầu phát âm để trả lời và dừng hoạt động khi được gọi tên. Trẻ cũng có phản ứng khi nghe thấy những âm thanh quen thuộc trong nhà như tiếng chuông điện thoại, tiếng gõ cửa... Hơn nữa, bé cũng đã bắt đầu nhận ra tên người thân, tên vật nuôi trong nhà; hiểu một vài từ quen thuộc và bập bẹ những âm đơn giản; tạo ra âm thanh khi nhìn gương, chơi, nghe nhạc,...
🌺 Từ 10 - 12 tháng tuổi
Bé có thể bập bẹ khoảng 4 âm tiết hoặc nhiều hơn và nói chuyện với người lớn có âm điệu. Khi người lớn yêu cầu như đưa đồ chơi, đặt đồ chơi xuống,... bé có thể hiểu và làm theo. Đồng thời, thời điểm này bé cũng biết dùng cử chỉ, hành động của cơ thể để thể hiện nhu cầu như lắc đầu để biểu hiện "không". Bé có thể nói chuyện và chơi cùng với người khác, biết vẫy tay khi chào, tạm biệt và nói “bye”.
🌈 Giai đoạn từ 1 - 2 tuổi
🌺 Từ 13 - 15 tháng tuổi
Vào độ tuổi này, trẻ có thể dùng được 7 từ hoặc nhiều hơn, bắt đầu bắt chước những từ mới, nói gần các từ đơn. Bé có thể dùng giọng điệu và cử chỉ của mình để có được đồ vật mong muốn. Đồng thời, bé hiểu và đáp ứng khi được hỏi những câu hỏi quen thuộc, đơn giản như “Ở đâu?”, “Cái gì?”,… bằng từ ngữ hoặc cử chỉ. Vào độ tuổi này, bé có thể bắt chước được tiếng động vật kêu, kể tên đồ vật, tên người, tên các bộ phận trên cơ thể như tai, mắt, miệng,... Và bé cũng có thể chỉ hoặc lấy nhiều đồ vật khi được yêu cầu.
🌺 Từ 16 - 18 tháng tuổi
Trẻ có thể nói được từ 20 từ đơn hoặc nhiều hơn, nói được nhiều từ có ý nghĩa và hiểu được hơn 50 từ. Bé bắt đầu hát bibo một vài điệu đơn giản, đồng thời nhận biết một số quần áo, đồ chơi, thức ăn,... biết nghe hiểu và giúp đỡ người khác như “Đóng cửa giúp mẹ”, “Lấy giúp mẹ cái nón”,...
🌺 Từ 19 - 24 tháng tuổi
Vốn từ của trẻ ở giai đoạn này khoảng 200 - 300 từ. Trẻ đã hiểu và nói được nhiều từ nên bắt đầu dùng lời nói để giao tiếp nhiều hơn, trẻ ưa dùng phụ âm như: p,b,m,n,h... Trẻ có thể kết hợp 2 từ với nhau để tạo thành một câu đơn giản như “ôm con”, “thương mẹ”, “con đói”,... Bé cũng bắt đầu dùng tên riêng khi nói về bản thân, dùng đại từ sở hữu (của con). Và trong giai đoạn này, trẻ cũng đã nói được điều mình thích và không thích một cách đơn giản, ngắn gọn, đồng thời có thể tự đặt những câu hỏi như “Cái gì?”, “Đi đâu?”,...
🌈 Giai đoạn từ 2 - 3 tuổi
🌺 Từ 25 - 30 tháng tuổi
Ở giai đoạn này, bé học từ rất nhanh và nhớ lâu hơn, có thể nghe hiểu được hầu hết những điều ba mẹ nói. Trẻ có thể kết nối nhiều từ để có một câu hoàn chỉnh như "Con muốn uống sữa". Bé biết dùng danh từ riêng: con, mẹ, bác, cô, dì...; gọi tên màu cơ bản; đọc được những bài thơ, bài hát yêu thích; lặp lại 2 số đếm; nói được câu phủ định;...
🌺 Từ 31 - 36 tháng tuổi
Vốn từ của trẻ khoảng 900 từ. Bé có thể nói trọn những câu ngắn một cách dễ dàng, trả lời đầy đủ họ và tên,... Hơn nữa, trẻ học cả những từ chỉ quan hệ ngữ pháp (cái, của, rồi, chưa, à,…). Bé có thể đặt câu hỏi “Ai?”, “Cái gì?”, “Vì sao?”, “Ở đâu?”,... một cách dễ dàng, đồng thời hiểu được khái niệm thời gian “Hôm nay”, “Ngày mai”,...
🌷 Ba mẹ lưu ý, không phải đứa trẻ nào cũng phát triển theo các cột mốc nêu trên, mà mỗi bạn nhỏ có thể đạt được những kỹ năng khác nhau tại mỗi thời điểm khác nhau; và những em bé Cửa Sổ Vàng, đặc biệt là trẻ được khai mở kích hoạt đa ngôn ngữ bằng chương trình Bibo English thường phát triển vượt trội hơn các mốc của trẻ bình thường.
🌷 Có thể thấy, những năm đầu đời đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển ngôn ngữ ở trẻ, vì vậy ba mẹ cần có những tác động hợp lý, khoa học để khai mở và kích hoạt trí thông minh ngôn ngữ của con để trẻ có thể phát huy tối đa khả năng ngôn ngữ của mình. Ba mẹ có thể tham khảo khóa học Cửa Sổ Vàng chuyên sâu và Bibo English để tiếp cận nhiều tri thức đắt giá về giai đoạn vàng cửa sổ ngôn ngữ của con cùng với phương pháp khai mở khoa học, hiệu quả, nền tảng tri thức đúng đắn và giá trị nhân văn tốt đẹp giúp trí thông minh ngôn ngữ cũng như nhân cách của bé phát triển vượt trội trong những năm tháng đầu đời.
----------------------------